Tài nguyên

"
Việc học như chiếc thuyền ngược nước, không tiến thì lùi, lòng người như con ngựa chăn ngoài đồng dễ thả khó bắt - Học như nghịch thủy hành chu bất tiến tắc thoái, tâm tự bình nguyên mục mã dị phóng nan thu. - 學 如 逆 水 行 舟 不 進 則 退, 心 似 平 原 牧 馬 易 放 難 收.

Thống kê

  • truy cập   (chi tiết)
    trong hôm nay
  • lượt xem
    trong hôm nay
  • thành viên
  • Chào mừng quý vị đến với website của Nguyen Van Thuan

    Quý vị chưa đăng nhập hoặc chưa đăng ký làm thành viên, vì vậy chưa thể tải được các tài liệu của Thư viện về máy tính của mình.
    Nếu chưa đăng ký, hãy nhấn vào chữ ĐK thành viên ở phía bên trái, hoặc xem phim hướng dẫn tại đây
    Nếu đã đăng ký rồi, quý vị có thể đăng nhập ở ngay phía bên trái.
    Gốc > Ngôn ngữ học > Ngữ âm học >

    Âm vị và các hệ thống âm vị tiếng Việt

    1. Âm vị

    Âm vị là đơn vị tối thiểu của hệ thống ngữ âm của một ngôn ngữ dùng để cấu tạo và phân biệt vỏ âm thanh của các đơn vị có nghĩa của ngôn ngữ.

    Âm vị còn có thể được coi là một chùm hoặc một tổng thể đặc trưng các nét khu biệt được thể hiện đồng thời.

    Chi tiết...

    2. Phân biệt âm tố với âm vị. Biến thể của âm vị

    Âm vị là một đơn vị trừu tượng còn âm tố là một đơn vị cụ thể. Âm vị được thể hiện ra bằng các âm tố và âm tố là sự thể hiện của âm vị.

    Những âm tố cùng thể hiện một âm vị được gọi là các biến thể của âm vị.

    3. Các hệ thống âm vị của tiếng Việt

    3.1. Hệ thống âm đầu

    Tiếng Việt có 22 phụ âm đầu, bao gồm:

    /b, m, f, v, t, t’, d, n, z, ʐ, s, ş, c, ʈ, ɲ, l, k, χ, ŋ, ɣ, h, ʔ/

    Hệ thống âm đầu tiếng Việt

    Bảng hệ thống âm đầu tiếng Việt

    3.2. Hệ thống âm đệm

    Âm đệm /w/ có chức năng làm trầm hoá âm sắc của âm tiết.

    3.3. Hệ thống âm chính

    Tiếng Việt có 13 nguyên âm đơn và 3 nguyên âm đôi làm âm chính:

    /i, e, ε, ɤ, ɤˇ, a, ɯ, ă, u, o, ɔ, ɔˇ, εˇ, ie, ɯɤ, uo/

    Hệ thống nguyên âm tiếng Việt

    Bảng hệ thống nguyên âm tiếng Việt

    3.4. Hệ thống âm cuối

    Ngoài âm cuối /rezo/, tiếng Việt còn có 8 âm cuối có nội dung tích cực, trong đó có 6 phụ âm /m, n, ŋ, p, t, k/ và hai bán nguyên âm /-w, -j/.

    Hệ thống âm cuối tiếng Việt

    Bảng hệ thống âm cuối tiếng Việt

    3.5. Hệ thống thanh điệu

    Tiếng Việt có 6 thanh điệu.

    Sơ đồ thanh điệu
    Lăng trụ thanh điệu
    Biểu đồ thanh điệu

    Quy luật hình thành thanh điệu tiếng Việt

    Trong quá trình lịch sử phát triển của mình, nhóm ngôn ngữ Việt Mường đã có một chuyển đổi quan trọng mang tính quy luật: ban đầu chúng là những ngôn ngữ/ phương ngữ không thanh điệu, về sau hệ thống thanh điệu xuất hiện và có diện mạo như ngày nay. Chuyển đổi mang tính quy luật này thường được các nhà nghiên cứu gọi là quy luật hình thành thanh điệu và do A.G. Haudricourt giải thích từ năm 1954. Sơ đồ dưới đây cho chúng ta biết rằng sự xuất hiện các thanh xảy ra là do các biến đổi của âm cuối (rụng đi) và phụ âm đầu (lẫn lộn vô thanh với hữu thanh).

    Bản chất của quá trình này là vấn đề đường nét các thanh điệu có liên quan đến cách kết thúc âm tiết. Bản chất của quá trình này cũng là sự xuất hiện âm vực của từ và sau đó là độ cao của thanh điệu nhằm giải quyết mối tương ứng hữu thanh và vô thanh lẫn lộn.

    Sơ đồ về nguồn gốc các thanh trong tiếng Việt
    Đầu công nguyên
    (không thanh)
    Thế kỉ thứ VI
    (ba thanh)
    Thế kỉ XII
    (sáu thanh)
    Ngày nay
    pa pa pa ba
    sla, hla hla la la
    ba ba
    la la
    pas, pah pả bả
    slas, hlah hlà lả lả
    bas, bah
    las, lah
    pax, pa?
    slax, ba? hlá
    bax, ba? pạ bạ
    lax, la? lạ lạ

    Đọc thêm: Mai Ngọc Chừ (vc). Cơ sở ngôn ngữ học và tiếng Việt, Nxb Giáo dục, H. 1997, trang 91–105

    Nguồn: ngonngu.net

     


    Nhắn tin cho tác giả
    Nguyễn Văn Thuận @ 08:50 06/12/2010
    Số lượt xem: 2251
    Số lượt thích: 0 người
     
    Gửi ý kiến